Meer informatie op het UPO is een stap terug

kaart van Europa

Nederland loopt voor op het gebied van pensioencommunicatie. Vanuit de Europese richtlijn komen extra eisen voor het UPO. Daardoor moeten we een stap terug zetten. Dat geeft minder effectieve communicatie. En een kostenstijging. Het communiceren van pensioenbedragen gebaseerd op scenario’s wordt verplicht in 2020.

Minister Koolmees (SZW) stuurde het wetsvoorstel voor de implementatie van de Europese pensioenrichtlijn op 13 april aan de Tweede Kamer. Er zitten een paar knelpunten in.

Extra informatie op UPO ondermijnt gelaagd informeren...
Volgens de richtlijn moet iedere deelnemer jaarlijks een pensioenoverzicht krijgen. Daarop staat echter meer informatie dan nu. Extra zijn onder meer het te bereiken pensioen op grond van scenario’s, de betaalde premie, de dekkingsgraad en ingehouden kosten (dit laatste bij premieregelingen).

Nederland heeft de laatste jaren stappen gezet in gelaagd informeren. Het huidige UPO is zeer beknopt. Doordat er minder informatie in staat, wordt het UPO beter gelezen. Meer informatie op het UPO betekent een stap terug.

…oplossing bij digitaal UPO…
Als een fonds het UPO elektronisch verstrekt, mag de extra informatie via doorklikken bereikbaar zijn. Dat sluit aan bij het systeem van gelaagd informeren. Maar de deelnemer moet het UPO ook duurzaam kunnen bewaren. Dat kan door het UPO integraal op te slaan als een PDF-bestand. Nadeel is dat de extra informatie dan toch op het UPO staat. Hierdoor communiceer je alsnog niet gelaagd.

…maar niet bij papieren UPO
Bij een papieren UPO moet de extra informatie er wel altijd volledig op staan. We zetten zo de ongewenste stap terug naar een langer UPO. Volgens ons kan je bij een UPO op papier ook gelaagd informeren. Op het UPO kan namelijk staan dat de extra informatie te vinden is op de website. Dat gebeurt nu ook al voor de dekkingsgraad.

UPO slapers jaarlijks
Deelnemers krijgen jaarlijks een UPO en slapers ten minste elke 5 jaar. De richtlijn maakt echter geen onderscheid tussen deelnemers en gewezen deelnemers. Daarom moet het UPO voor slapers er ook jaarlijks zijn. Het is niet verplicht om het UPO actief te verstekken. Het UPO voor slapers kan daarom jaarlijks op een website staan. Het fonds kan het elke 5 jaar actief verstrekken. Deze tussentijdse informatie betekent een kostenstijging voor het fonds. Maar het biedt de slapers geen extra informatie. Slapers kunnen immers altijd actuele pensioeninformatie vinden in het pensioenregister. Het fonds hoeft slapers niet te informeren over het op de website geplaatste UPO. Daar zijn we het mee eens.

Scenario’s
Een ander nieuw aspect is het presenteren van het te bereiken pensioen in verschillende economische scenario’s. De scenario’s zijn er voor de bepaling van risicohouding en voor het UPO. Naast een nominaal bedrag zijn er dan ook bedragen gebaseerd op een pessimistisch, een verwacht en een optimistisch scenario. Minister Koolmees publiceerde de rekenmethoden hiervoor op 23 april. De scenario’s moeten vanaf 1 januari 2019 voor de vaststelling van de risicohouding voor premieovereenkomsten en variabele pensioenen worden gebruikt. Voor de UPO’s en in het pensioenregister is dat vanaf een later te bepalen datum. Eerst moet nog een eenvoudige rekenmethode worden ontwikkeld. Het ministerie van SZW gaat in een nota van wijziging regelen dat de scenario’s pas verplicht zijn vanaf UPO 2020.

Tijdnood dreigt
Het is een stap op weg naar duidelijkheid over het werken met scenario’s. Maar de eenvoudige rekenmethodiek moet er nog komen. En de lagere regelgeving wordt pas eind van het jaar gepubliceerd. Daardoor kunnen pensioenfondsen met de implementatie alsnog in tijdnood komen.

Leo Blom, juridisch beleidsadviseur