5 succesfactoren voor meer diversiteit

zakelijke bespreking

Veel fondsen staan voor de vraag: Hoe krijgen we meer vrouwen en jonge mensen in onze pensioenfondsen? Het beroepspensioenfonds voor Fysiotherapeuten (SPF) heeft 3 vrouwen en 2 jongeren in haar bestuur. Ook de ondernemingspensioenfondsen van Achmea (SPA) en van IKEA (STIP), en het beroepspensioenfonds voor dierenartsen (SPD) hebben voldoende diversiteit in hun besturen. We vroegen bestuursleden van deze fondsen hoe zij dat voor elkaar hebben gekregen. Er blijken wel degelijk succesfactoren te zijn.

Diversiteit is breder dan jongeren en vrouwen
Volgens de Code Pensioenfondsen moeten voldoende vrouwen en jongeren in de besturen actief zijn. Diversiteit levert betere besluitvorming op. De bestuursleden van de 4 fondsen die wij interviewden onderschrijven dit. Maar diversiteit is voor hen breder. Het is belangrijk dat deelnemers zich vertegenwoordigd weten; vanuit verschillende regio’s, bedrijfsonderdelen of deelnemerscategorieën. Bij de beroepspensioenfondsen gaat het ook om zelfstandig en in loondienst. Maar zeker van belang is dat nieuwe bestuursleden qua deskundigheid, ervaring en persoonlijkheidsprofiel de besturen goed aanvullen. Rob Werkman (STIP): "Diversiteit in de zin van voldoende vrouwen en jongeren is geen doel op zich".

Voelsprieten en focus
Bij het werven van nieuwe bestuursleden is de focus van deze fondsen duidelijk wel gericht op deze diversiteit. Hans van Gils (SPD): “De vacature die nu open staat brachten we onder de aandacht van het Platform voor jonge dierenartsen via facebook.” Eerder polste SPD gericht kandidaten via de Belangenvereniging Practici werkgevers. SPF zet ook actief de voelsprieten uit binnen de beroepsgroep. Fysiotherapeuten met bestuurlijke of financiële belangstelling worden daar al gauw opgemerkt via de beroepsorganisatie of in een gesprek op de jaarlijkse FysioExpo. Maar ook de deelnemersraad is voor SPF een ‘kweekvijver’. Hieruit zijn nu 2 fysiotherapeuten actief in het PensioenLab.

“Werving van vrouwen en jongeren is iets waar we continue energie in steken”, aldus Thea Freudenberger van ondernemingspensioenfonds SPA. Er is een pool van potentiële bestuursleden. Hier kunnen medewerkers en gepensioneerden zich voor aanmelden. Zij worden in die pool betrokken bij het bestuur en het fonds. Ook zoekt het bestuur actief naar kandidaten via de community ‘Jong Achmea’. We willen vooral de jongeren in de pool actief betrekken bij SPA en de belangstelling voor een bestuursfunctie versterken. Zowel bij Achmea als bij IKEA speelt voor werving van kandidaten namens de werkgever de HR-afdeling een belangrijke rol. Het verantwoordingsorgaan kan daar voor kandidaten namens werknemers een springplank voor zijn naar het bestuur.

5 succesfactoren
"Jonge mensen staan op het kruispunt van hun leven. Ze zijn met hun vak en carrière bezig, vaak nog met opleidingen en krijgen kinderen. Een bestuursfunctie in het pensioenfonds is dan niet het eerste waar ze aan denken." Aldus Doreth van den Heuvel (SPF). En eerst moet de interesse voor het eigen pensioen, het pensioenbewustzijn, er zijn. Toch is het deze pensioenfondsen gelukt om jonge en/of vrouwelijke bestuursleden te werven. Uit de verhalen van deze 'good practices' komen 5 succesfactoren naar boven:

  1. 'Ga met alle kandidaten in gesprek'. Is een kandidaat (nog) niet geschikt voor een bestuursfunctie? Leg uit waarom en houdt contact met hen.
  2. Laat kandidaten zeker een jaar als aspirant meedraaien. Geef hen de tijd om de materie eigen te maken en comfort te krijgen bij de functie. Begeleidt het aspirant lid.
  3. Wees vanaf de werving helder over beloning en tijdsbeslag van de bestuursfunctie; die zijn anders dan bij bijvoorbeeld een functie in een ouderraad van de school van je kind.
  4. Maak het werk van Verantwoordingsorgaan en Deelnemersraad meer zichtbaar.
  5. Besteed continue aandacht aan werving, niet alleen op het moment dat er een vacature is.

Diversiteit heeft impuls nodig
Fysiotherapeuten en dierenartsen zijn elk sterk verbonden als beroepsgroep. Dat vergemakkelijkt het zoeken naar nieuwe bestuursleden. In ondernemingen zijn mogelijke kandidaten voor bestuursfuncties soms bij indiensttreden al in beeld. Werken aan diversiteit werkt hier makkelijker dan branches waar het pensioenfondsbestuur meer op afstand staat.

Energie in werving
Een impuls blijft nodig om bereikte diversiteit te handhaven. Zeker voor branches waar het nog lastiger is om jonge mensen en vrouwen te vinden voor een bestuursfunctie. Minister Koolmees gaat met de pensioensector in gesprek over maatregelen om de diversiteit te vergroten. Wij denken niet dat monitoren en rapporteren over het vervullen van vacatures in pensioenfondsbesturen zal helpen. Voor de pensioenfondsen is het van belang dat ze hun energie kunnen steken in de succesfactoren die helpen bij de werving. Dat werkt beter dan een extra rapportage.

Alie Leeuwestein, specialist pensioencommunicatie