Beleggen in het nieuwe pensioenstelsel

Ook in het nieuwe pensioenstelsel belegt het pensioenfonds. Rendement op beleggingen is essentieel voor het opbouwen van een sterk en toekomstbestendig pensioenvermogen.
Maar hoe werkt dat precies achter de schermen? Om daar meer inzicht in te geven, ontwikkelde Achmea Pensioenservices een reeks animatievideo’s. De tweede video in die reeks zoomt in op beleggen binnen de nieuwe pensioenregeling. Met de introductie van de Wet toekomst pensioenen (Wtp) is beleggen op deelnemerniveau een belangrijk onderdeel van onze dienstverlening aan klanten. Maar hoe ziet ons beleggingsproces eruit, en op welke manier ondersteunen onze systemen dit proces zorgvuldig en efficiënt?
Collega’s Johan Mensing (Business Analist), Rianne de Groot (Programma Manager SAP Generiek) en Twan Aerts (Fondscontroller) leggen uit waarom de technische inrichting en beleggen zo belangrijk zijn.
Wat is fundamenteel anders aan beleggen in het nieuwe stelsel?
Met de invoering van de Wet toekomst pensioenen (Wtp) verandert niet alleen de pensioenregeling zelf, maar ook de manier waarop pensioenfondsen beleggen. Waar het oude stelsel vooral draaide om collectieve pensioenafspraken en dekkingsgraden, verschuift de focus nu naar persoonlijke vermogensopbouw en beleggen op deelnemersniveau.
Twan licht toe: “Dat vraagt ook veel meer van de administratie en de technische inrichting van systemen. Onder de Wtp verschuift het zwaartepunt van periodieke batchverwerking naar een bijna continue, datagedreven keten waarin elke premie-euro direct moet kunnen worden vertaald naar een beleggingseenheid per deelnemer.”
Hoe ziet ons beleggingsproces eruit, en op welke manier ondersteunen onze systemen dit proces zorgvuldig en efficiënt? “In de praktijk betekent dat allereerst dat systemen zoals AllVida en SAP Generiek strak op elkaar moeten aansluiten. De effecten van veranderingen in dienstverbandgegevens via de Uniforme Pensioenaangifte op de premie, de financiële verwerking en de beleggingsopdracht vormen geen losse stappen meer, maar één end-to-end keten die STP (Straight Through Processing) ondersteunt. Dat stelt hoge eisen aan koppelingen, datamodellen en vooral aan de consistentie van data tussen systemen.
Het hele proces begint bij de Uniforme Pensioenaangifte die door werkgevers wordt aangeleverd. Op basis hiervan berekent AllVida de verschuldigde premie. Deze premie wordt gevorderd en geïnd via onze financiële administratie (SAP Generiek). Na volledige betaling van de premienota wordt de premie toegekend aan de individuele deelnemers en wordt een beleggingsopdracht gegenereerd. Deze opdracht wordt doorgestuurd naar de vermogensbeheerder, die de bijbehorende aan- en verkopen uitvoert. Nadat wij, namens het pensioenfonds, het bijbehorende bedrag hebben overgemaakt naar de vermogensbeheerder, wordt het geld daadwerkelijk belegd”, aldus Johan.
“Omdat beleggingen op deelnemersniveau worden verwerkt, gaat het niet meer om enkele fondsboekingen, maar om miljoenen micro-mutaties per verwerkingsrun. Dat vraagt om systemen die grote volumes niet alleen kunnen verwerken, maar dit ook voorspelbaar en reproduceerbaar doen.” - Johan Mensing
Rianne licht toe: “Beleggen is een van de bedrijfskritische processen binnen het pensioenbeheer onder de Wtp. Wanneer betaalde premies niet worden belegd, vindt er geen pensioenopbouw plaats voor deelnemers. Beleggen omvat bovendien meer dan alleen het investeren van kapitaal of units. Het vereist ook duidelijke afspraken met de vermogensbeheerder. En ook het inrichten van de financiële stroom bij de beleggingsopdracht is onderdeel van het ketenproces. Kortom, beleggen is belangrijk en omvat meer dan alleen de vermogensbeheerder vragen om kapitaal te beleggen.”
"Als we de betaalde premie niet kunnen beleggen, dan bouwt een deelnemer geen pensioen op. Zo cruciaal is het." - Rianne de Groot
Is beleggen nu volledig geautomatiseerd?
Twan: “Ja, in de basis is het volledige proces geautomatiseerd. Vanaf het moment dat de premie volledig is betaald door de werkgever, verloopt het proces STP (Straight Through Processing), zonder menselijke tussenkomst. Per deelnemer wordt binnen de pensioenadministratie de impact bepaald, waarbij units worden berekend op basis van de actuele koersen van de vermogensbeheerder. Daarna wordt een beleggingsopdracht opgesteld. De betaalopdracht wordt overgedragen aan de afdeling fondscontrol, die ervoor zorgt dat de vermogensbeheerder tijdig over het benodigde kapitaal beschikt om ook daadwerkelijk te kunnen beleggen.”
"Vanaf het moment dat de premie is betaald, verloopt het proces zonder menselijke tussenkomst." - Twan Aerts.
Welke volgende stap in de ontwikkeling van pensioenadministratie en beleggen verwachten jullie na de Wtp?
“Ketenmonitoring wordt onder de Wtp eigenlijk een van de belangrijkste “controlekamers” van het hele pensioen- en beleggingsproces. Waar vroeger vooral achteraf werd gecontroleerd, moet de technische inrichting nu continu inzicht geven in de status van de keten. In de praktijk betekent dit dat pensioenuitvoerders niet meer alleen willen weten of iets klopt, maar vooral of het proces op dit moment nog klopt. Zijn alle premies ontvangen? Is de allocatie correct doorgevoerd? Zijn de beleggingsopdrachten succesvol uitgevoerd bij de vermogensbeheerder?
Tot slot vraagt het om een architectuur die toekomstbestendig is. Denk aan flexibiliteit voor verschillende lifecycle-profielen, veranderende beleggingsregels en mogelijk verdere individualisering in de toekomst. Daarmee verschuift de IT-inrichting én ketenmonitoring daarmee uit tot een soort “digitale ruggengraat” van het Wtp-stelsel. Niet alleen om te controleren, maar om het hele pensioen- en beleggingsproces stabiel, transparant en voorspelbaar te laten functioneren”, aldus Johan Mensing.
Bekijk de animaties: Zo werkt beleggen in het nieuwe pensioenstelsel (Wtp)
De animatievideo maakt deze complexe processen visueel en begrijpelijk. Het doel: iedereen snel inzicht geven in hoe beleggen binnen het nieuwe pensioenstelsel werkt en wat dit betekent voor de dienstverlening. Bekijk hieronder de tweede animatievideo over beleggen in het nieuwe pensioenstelsel.
Wat kunnen we nog verwachten?
Het werk is nooit af. Johan blikt alvast vooruit op de volgende mijlpaal: de uitbetalingen. "Dat is de derde animatie waar we nu aan werken. Ook daar komt veel bij kijken: bruto-netto berekeningen en het Collectief Variabel Pensioen. Met deze reeks video's leggen we een basis van kennis waar de hele sector wat aan heeft. Kortom, genoeg stof voor nog een animatievideo en kennisoverdracht.